Psychologia odchudzania

W ostatniej dekadzie obserwuje się coraz wyraźniejszy trend w podejmowaniu prób związanych z odchudzaniem i zmianą stylu życia na zdrowszy . O ile odchudzanie jest stosunkowo popularnym zjawiskiem już od wielu lat, o tyle w ostatnim czasie można zauważyć wyraźną koncentrację na zdrowym odżywianiu i prowadzeniu zdrowego stylu życia. Około 90 procent kobiet przyznaje, że przynajmniej raz w życiu miało doświadczenie związane ze stosowaniem diety. Niektóre kobiety odchudzają się raz w życiu aż do kobiet u których odchudzanie przybiera charakter chroniczny.
Jeszcze niedawno odchudzanie było domeną kobiet, teraz natomiast odchudzają się również mężczyźni. Chęć odchudzania dotyczy też dzieci i młodzież. Nowych „członków” borykających się z nadwagą lub otyłością przybywa coraz więcej.

Proces odchudzania jest procesem bardzo złożonym i obejmuje różne obszary funkcjonowania człowieka. Wiele osób w sposób potoczny postrzega jako zmiany wyłącznie na poziomie zachowań i uczenia się nowych prozdrowotnych nawyków.
Jednocześnie należy podkreślić, że odchudzenia wymaga podejmowanie decyzji o przeobrażeniach zarówno w swoim postępowaniu, jak i w sposobie myślenia.
Dlatego też zmiany , jakie występują w trakcie odchudzania, są wielopoziomowe.
Można je określić w cztery główne grupy : Behawioralne ( Dotyczy zachowania),
Mentalny, Emocjonalne, Społeczne.

Behawioralne- dokonywanie wyborów zdrowszej żywności , regularne spożywanie posiłków, wcześniejsze przygotowanie potraw, planowanie przekąsek, systematyczny
wysiłek fizyczny, unikanie słodyczy i zastępowanie ich zdrowszymi przekąskami , wypijaniu odpowiedniej, rezygnacji z dodatku cukru.

Mentalne – Zmiana przekonań dotyczących jedzenia, weryfikacja wyobrażeń na temat procesu odchudzania , tworzenie nowych sposobów myślenia o zdrowym jedzeniu , pozyskiwanie nowej wiedzy dietetycznej , przetwarzanie informacji.

Emocjonalne- Zmiana stosunku emocjonalnego do jedzenia

Społeczne – Odmowa niezdrowych przekąsek na spotkaniach towarzyskich , zmiany w sposobie żywienia obecne w rodzinie osoby odchudzającej się ( wdrożenie nowych nawyków w całej rodzinie lub gotowanie osobnych obiadów itp)

EFEKTY ODCHUDZANIA

Dla wielu osób wyzwania nie stanowi ubytek masy ciała, bo często osiągają pożadane rezultaty, ale trudności pojawiają się w związku z utrzymaniem efektu przez dłuższy czas. Badania podają,że większość osób odzyskuje od 33 procent do 100 procent utraconej masy ciała w ciągu 5 lat. Zaledwie 23 procent badanych potrafiło utrzymać ubytek ciała większy lub równy- 5 procent.
Pomimo wprowadzania różnych programów nakierowanych na pomoc w obniżaniu
masy ciała, liczba osób otyłych na świecie systematycznie się zwiększa.

Na podstawie powyższych danych można wywnioskować, że większa fiksacja na tematyce na tematyce diet i zdrowego żywienia oraz wyższy poziom wiedzy profesjonalistów zajmujacych się odchudzaniem , poszerzony o inne konteksty ( np psychospołeczne ) wcale nie prowadzi do zmniejszenia odsetka osób z nadwagą i otyłością na świecie i nei działa prewencyjnie wobec powrotu do masy wyjściowej, sprzed procesu redukcji masy ciała


Zmiany emocjonalne wynikające z restrykcji żywieniowych.

Odchudzanie jest procesem prowadzących do zmian nie tylko w sferze fizjologicznej – zarówno tych o charakterze zewnętrznym ( np. nowe rozmiary ciała) , jak i wewnętrznym ( np. poprawa warunków biochemicznych , poprawa funkcjonowania układu sercowo- naczyniowego czy większa insulinowrażliwość) – lecz także angażującym dość wyraźnie sferę emocjonalną danej osoby.
Naukowo potwierdzono, że u osób poddanych dużym restrykcjom pokarmowym wystapiły wyraźne zmiany emocjonalne , tj nastrój depresyjny , poczucie niepokoju, irytacja oraz rozdrażnienie. Przy bliższym odniesieniu okazuje się,że odchudzający się nabywają specyficznego zespołu zachowań charakterystycznego dla nich, polegającego na odczuwaniem poczucia bezradności i straty, nazwanej przez badaczy „depresją wynikającą z podporządkowania się diecie „